Zhuge Liang ya da Kong Ming; Çin’in 3 krallık döneminde yaşamış olan ve Shu Hanedanı Liu Bei’in danışmanlığını yapmış olan bir strateji dehası. Kendisi Çin tarihi içerisinde astronomi ve coğrafya gibi birçok farklı alandaki başarısı, strateji konusundaki uzmanlığı ve zekası ile biliniyor. Kurnaz, zeki ve ne zaman hamle yapması gerektiğini iyi bildiği için “uyuyan(yatan) ejderha” anlamına gelen 臥龍/Wòlóng ismi ile de anılıyor. 

Zhuge Liang, MS 181 yılında Yangdu’da – günümüzde Shandong eyaletine bağlı olan ve Yinan olarak anılan bölge- doğuyor. Daha sonra bilimle uğraşmak için Longzhong’a yerleşiyor. Öğrendiği bilimler sayesinde olayları parça parça değil bir bütün olarak analiz etmeyi ve kavramayı başaran Zhuge Liang hatırı sayılır bir üne kavuşuyor. Yaptığı işlerle Çin tarihine damga vuran ünlü straejist MS 234 yılında çıkmış olduğu bir seferde Wu Zhang Yuan – günümüzde Shaanxi eyaletinde bulunuyor-  ordu kamplarında çalışırken vefat ediyor. 

Zhuge Liang ve Liu Bei

Zhuge Liang, 3 krallık adı verilen ve Çin’in tek bir merkezden yönetilmediği bir kaos döneminde yaşıyor. O dönemde Güney bölgesi Çin’in acımasız komutanlarından Cao Cao tarafından kontrol ediliyor. Yangzi nehrinin orta ve aşağı kısımları ise bir diğer savaş ağası olan Sun Quan’in kontrolü altında bulunuyor. Kuzey’de ise aralarında en güçsüz olarak bilinen Liu Bei bulunuyor. Liu Bei ününü duyduğu Zhuge Liang’ı kendisine danışman olması için davet ediyor. İlk ve ikinci kez yapılan teklifleri reddeden Zhuge Liang’ı üçüncü kez yardıma çağırıyor ve bu kez ünlü dahi Han Hanedanlığı çatısı altında tekrar toplanmayı ümit ederek yardım etmeyi kabul ediyor.   

Zhuge Liang Liu Bei’e Öneride Bulunuyor 

kızıl uçurum savaşı

Liu Bei’in ısrarları sonucu danışmanı olmayı kabul eden dahi stratejist öncelikle Çin’in içerisinde bulunduğu durumu derinlemesine analiz ediyor. Ardından Liu Bei’e mevcut durumda Cao Cao tarafından yok edilmemek için Sun Quan ile işbirliği yaparak ona saldırması gerektiğini söylüyor. Bu teklifi oldukça mantıklı bulan Shu hanedanı Sun Quan ile güçlerini birleştirmeye karar veriyor. MS 208 yılında Cao Cao güçleri ile Sun Quan-Liu Bei ittifakı Kızıl Uçurum Savaşı (Red cliffs/Chibi) ile karşı karşıya geliyor. 

Savaşta tarafların asker sayıları arasında ciddi bir fark bulunuyor. Cao Cao kuvvetleri sayıca üstün olmasına rağmen Zhuge Liang sayesinde savaşın seyri farklı ilerliyor. Zhuge Liang 10 adet küçük gemiyi Cao Cao donanmasına doğru sanki bir şey teslim edeceklermiş havası vererek yolluyor. Zhuge Liang gemileri göndermeden önce benzinle her tarafını ıslatıyor ve çıkartacağı yangının etkili olması için rüzgarın yönünü ve şiddetini dahi hesaplayarak doğru günü seçiyor. Bu kadar küçük bir kuvvetle saldıramayacaklarından emin olan Cao Cao da bu durumdan hiç şüphelenmiyor. Ancak gemiler donanmaya yaklaşınca birden ateşe veriliyor ve bütün donanması birbirine zincirli olan Cao’nun bütün gemileri alev alarak yanıyor. Böylece Zhuge Liang’ın dehası savaşı kazanıyor.

Zhuge Liang’ın Efsaneleri

zhuge liang

Çin’in çok sevilen dahisi hakkında onun zekasını betimlemek için birçok farklı hikaye de bulunuyor. Bunlardan bir kaç tanesine değinecek olursak;

  • Bir gün ordu komutanı onu küçük düşürmek için 10 gün içinde 100 bin adet ok bulmasını istiyor. Bu kadar zor bir görevi yapamayacağından emin olarak onunla alay etmeyi düşünüyor. Ancak Zhuge Liang bu görevi üç gün içerisinde yerine getireceğini söyleyerek ayrılıyor. Bir gece 20 adet gemiye bir kaç asker doldurarak düşmana doğru harekete geçiyor. Taarruz boruları çaldırarak askerlerden kalabalıkmış süsü vermelerini istiyor. Bunun üzerine düşman okçuları gemilerin bulunduğu bölgeye doğru ok yağdırmaya başlıyor. Zhuge Liang ise gemileri geri çekerek okların boşa düşmesini sağlıyor. Ardından ise boşa düşen okları toplayarak komutana götürüyor.
  • Bir başka hikayede ise Zhuge Liang yanına çok fazla asker almadan memurlardan oluşan bir kafile ile şehirleri denetime çıkıyor. Durumu haber alan düşman kuvvetleri hızlıca kalabalık bir asker grubu ile harekete geçiyor. Düşmanın kendisine geldiğini haber alan Zhuge Liang ise düşman ordusunda kuşatma araçlarının bulunup bulunmadığını soruyor. Bulunmadığı cevabını alan dahi stratejist en yakın şehre girerek şehrin yüksek surlarında bir eğlence ortamı kurduruyor. Şehre yaklaşan düşman şehir kapısının açık olduğunu ve surlarda eğlence havası olduğunu görünce bunun kesinlikle bir tuzak olduğunu şehre girerlerse okçular tarafından avlanacaklarını düşünüyor. Ordu kuşatma için de hazırlıkla olmadıkları için mecburen geri çekiliyor ve denetim heyeti kurtulmuş oluyor.

Zhuge Liang Çin için çok önemli bir şahsiyet ve gençler tarafından zekası örnek alınan bir deha. Kendisi sık sık Çin savaş stratejisi uzmanı Sun Tzu ile karşılaştırılıyor ve hangisinin daha iyi olduğu tartışılıyor. Ancak şüphesiz her ikisi de Çin için çok önemli değerler.